ابن أبي أصيبعة ( مترجم : سيد جعفر غضبان )
مقدمه 13
عيون الأنباء في طبقات الأطباء ( فارسى )
؟ ؟ ؟ كه دوران درخشندگى علوم مىباشد ، بر هر فرد ميهنپرست واجب است كه از اين موقع مناسب اغتنام فرصت نموده به نحوى از انحاء به خدمت فرهنگى قيام و اقدام و دين خود را بميهن ادا نمايد . لذا اين حقير كه از مدتها قبل ( قريب چهل سال ) در تاريخ طب جهان و كشورمان بمطالعه مىپرداختم و كتب و آثارى تقديم ميهن عزيز نموده توفيق رفيق شد كه اكنون به انتشار و چاپ يكى از كتب معتبره تاريخ طب نائل گردم . اميدوارم در اين خدمت ناقابل توفيق كامل حاصل شود . اينك مىگويم : قبل از آنكه به تاريخچهء چاپ كتاب « عيون الانباء فى طبقات الاطباء » تأليف موفق الدين ابى العباس احمد بن القاسم بن خليفه ابن يونس السعدى الخزرجى معروف به ابن ابى اصيبعه بپردازم ، لازم دانستم چند كلمه در باب تاريخ طب و اطباء از نظر خوانندگان كتاب بگذرانم . موضوع تاريخ طب و اطباء گرچه از نظر توصيف از يكديگر مجزى مىباشند ، بدين معنى كه تاريخ طب شرح و توصيف اصول و عقايد پزشكى و ترقيات اين علم در طى ادوار مختلف در دنياست و تاريخ پزشكان يا سرگذشت و شرح حال و آثار پزشكان است . اما از نظر آنكه عموما اين دو تاريخ ( تاريخ پزشكان و عقايد و ترقيات پزشكى ) باهم پيوستگى دارند ، بدين لحاظ وقتى طب كشور يا دورانى مورد بحث باشد ، طبيعة نام اطباء آن كشور و دوران و عقايد و اصول پزشكى و ترقيات طب نيز بميان مىآيد ، پس چطور مىتوان اين دو شعبه بزرگ از علم طب را از هم مجزا ساخت . بيان مطلب بالا عقيدهء اكثر اطباء و مورخان و تذكرهنويسان شرق و غرب مىباشد ، كه طى قرون متماديه در تذكرهها و تواريخ به همين نحو عمل گرديده ، بعبارة -